Uitleg over Wet DBA

Misschien heb je gehoord over de ophef rond de Wet DBA en vraag je je af: wat betekent dit voor mij als huisarts?Dit is een begrijpelijke zorg, want vanaf 1 januari 2025 wordt er strenger gehandhaafd. Laten we uitleggen wat er precies speelt, hoe het zover is gekomen en wat dit betekent voor waarnemers en praktijkhouders.

Wat is de Wet DBA?

De Wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties (DBA) bestaat sinds 2016 en verving de eerdere VAR-verklaring. Het doel van deze wet is om schijnzelfstandigheid tegen te gaan, waarbij iemand formeel als zzp’er werkt, maar in de praktijk hetzelfde werk doet als een werknemer. Hierdoor worden sociale premies en belastingen omzeild, wat nadelig is voor zowel de overheid als de sociale zekerheid.

In de huisartsenzorg speelt dit bijvoorbeeld als een waarnemer langere tijd voor dezelfde praktijk werkt en grotendeels dezelfde taken uitvoert als een vaste huisarts.

Waarom nu zoveel ophef?

Hoewel de wet al sinds 2016 bestaat, is de handhaving ervan jarenlang opgeschort door een handhavingsmoratorium. Dit moratorium gaf opdrachtgevers en zzp’ers tijd om zich aan te passen aan de nieuwe regels. Handhaving gebeurde tot nu toe alleen in extreme gevallen, zoals bij kwaadwillendheid of opzettelijke misleiding.

Vanaf 1 januari 2025 wordt dit moratorium opgeheven. Dit betekent dat de Belastingdienst voortaan direct gaat handhaven op overtredingen, zonder vooraf waarschuwingen te geven. Dit heeft geleid tot veel zorgen en onzekerheid, vooral onder waarnemers en praktijkhouders in de zorg【39】【40】.

Wat verandert er vanaf 2025?

  1. Strengere controles
    De Belastingdienst zal vanaf 2025 arbeidsrelaties strenger beoordelen en direct corrigeren als er sprake is van schijnzelfstandigheid. Dit kan leiden tot naheffingen, boetes en mogelijk terugwerkende kracht tot 1 januari 2025.
  2. Modelovereenkomsten blijven belangrijk
    Goedgekeurde modelovereenkomsten kunnen nog steeds gebruikt worden, maar alleen als deze strikt worden nageleefd. Dit betekent dat de feitelijke werksituatie moet overeenkomen met wat in de overeenkomst staat【39】【41】.
  3. Meer verantwoordelijkheid voor opdrachtgevers
    Praktijkhouders moeten arbeidsrelaties goed documenteren en beoordelen of waarnemers echt zelfstandig zijn. Als de Belastingdienst vaststelt dat dit niet zo is, kunnen er financiële consequenties volgen【40】【43】.

Betekent dit dat waarnemen niet meer mogelijk is?

Nee, waarnemen blijft mogelijk, maar de spelregels veranderen. Het is belangrijk dat waarnemers hun zelfstandigheid kunnen aantonen. Dit betekent dat je:

  • Werkt volgens een modelovereenkomst die aansluit bij je situatie.
  • Zelfstandig kunt bepalen hoe je je werk uitvoert.
  • Niet onder toezicht of gezag werkt zoals een vaste huisarts dat zou doen.

Voor langere opdrachten, zoals duurwaarneming, kan de Belastingdienst kritisch kijken of er niet eigenlijk sprake is van een dienstverband. Daarom is het belangrijk om tijdig te evalueren of jouw situatie voldoet aan de eisen【41】【43】.

Wat kun je nu doen?

  1. Controleer je huidige werksituatie
    Gebruik de modelovereenkomsten en zorg dat jouw werkpraktijk hiermee in lijn is. Check of je echt als zelfstandige werkt of dat er elementen zijn die op loondienst wijzen.
  2. Maak plannen voor de toekomst
    Overweeg alternatieven zoals een overstap naar loondienst of praktijkhouderschap als je merkt dat jouw huidige situatie risico’s met zich meebrengt.
  3. Informeer jezelf goed
    Houd updates van de Belastingdienst en beroepsverenigingen zoals de LHV in de gaten. Zij bieden praktische hulpmiddelen en ondersteuning om je op deze veranderingen voor te bereiden【42】【43】.

Wat betekent dit voor jou in de praktijk?

De veranderingen brengen onzekerheid, maar ze hoeven geen reden tot paniek te zijn. Het belangrijkste is om je goed te informeren en je arbeidsrelatie kritisch te bekijken. Neem de tijd om te bedenken wat bij jou past: wil je blijven waarnemen, overweeg je loondienst, of ga je misschien richting praktijkhouderschap?

De LHV blijft zich inzetten om waarnemers te ondersteunen en lobbyt voor heldere wetgeving die rekening houdt met de unieke behoeften in de huisartsenzorg. Tot die tijd is het aan jou om de juiste stappen te nemen om compliant te blijven.

Gebruikte bronnen voor dit artikel:
Hier zijn de bronnen die ik heb gebruikt voor het artikel over de Wet DBA en de veranderingen in 2025:

  1. LHV over het einde van het handhavingsmoratorium en de gevolgen
  2. Blokland & Duin: Zo bereid je je voor op de strengere handhaving Wet DBA vanaf 2025
  3. Grant Thornton: Opheffing Grant Thorntonn 2025
    • Beschrijving van de Wet DBA, schijnzelfstandigheid en de stappen die opdrachtgevers en zzp’ers kunnen nemen.
    • Meer details hier.
  4. LHV: Gevolgen handhaving zzp-wet en plannen voor de toekomst

Deze bronnen bieden aanvullende informatie als je dieper wilt ingaan op specifieke onderwerpen.

3

Verder lezen